Choroby i szkodniki w maju
) Larwa w pędzie róży. Może być to bruzdnica pędówka lub zwiot różany. ) Zwiędnięte młode przyrosty róży to efekt żerowania brózdnicy pędówki. ) Na różach oraz innych roślinach pojawiły się także kolonie mszyc. ) Larwy zwójek wygryzają dziury w liściach. Larwy znajdziemy zaglądając pod liście od spodu. ) Brunatna zgnilizna drzew pestkowych atakuje kwiaty i liście, które brązowieją i zamierają, a z czasem pojawia się biały nalot. ) Zawiązki na jabłonce zaatakowane przez kwieciaka jabłkowca. ) Na porzeczkach widać pozwijane liście i charakterystyczne czerwono-bordowe plamy. To efekt żerowania mszycy porzeczkowej. ) Poskrzypka liliowa jest sprawcą dziur powygryzanych na liściach kwiatów cebulowych i warzyw. Chrząszcze zbieramy i niszczymy. ) Trzeba usuwać też jaja złożone przez tego szkodnika... ) ... a także larwy poskrzypki liliowej. ) Jeżeli zauważymy rdzę malwy, porażone liście usuwamy, a całe rośliny opryskujemy środkiem na rdzę. |
Maj to miesiąc ogromu kwitnących roślin i budzącego się życia w ogrodzie, słychać zewsząd śpiew ptaków oraz brzęczenie trzmieli i pszczół. Ale wśród piękna kwiatów można zauważyć niepokojące oznaki działania chorób i szkodników atakujących nasze ogrody. Jak je zidentyfikować i jak sobie z nimi poradzić? Oto kilka wskazówek i rozwiązań na majowe bolączki ogrodnika.
Podczas majowych wizyt na działce zauważyłem u róży zwiędnięte młode przyrosty. Bliższe oględziny upewniły mnie, że zaatakował je szkodnik. Mogła być to bruzdnica pędówka lub zwiot różany. Bruzdnica pędówka to błonkówka, której larwy żerują w najmłodszych pędach, wygryzając podłużne tunele wzdłuż młodego przyrostu pędu powodując zamieranie pędu. Nie ma skutecznej metody chemicznej, która całkowicie zwalczy żerujące larwy, dlatego też usuwamy zaatakowane pędy aż do zdrowego miejsca.
Innymi szkodnikami zauważonymi na róży były mszyce. Zaatakowały młode przyrosty jak i starsze pędy krzewów. Zwalczyć je można biologicznie lub chemicznie, akurat na tego szkodnika jest wiele dostępnych środków jedynie trzeba wiedzieć, że najlepiej mieć dwa różne i stosować je naprzemiennie by były skuteczne. Trzeba przyjrzeć się też pozostałym roślinom, bo jeśli mszyca pojawiła się na róży, to pewnie zaatakuje też inne ogrodowe okazy.
Ten rok sprzyja szkodnikom, bo na róży dostrzegłem również wygryzione liście. Gdy zajrzałem pod spód liścia dostrzegłem larwę zwójki. Do zwalczania jej możemy użyć np. Karate 2,5 EC lub Topsin M 500 SC.
Idę dalej na trawnik, gdzie rosną drzewka owocowe. Tutaj zaskoczył mnie kopczyk ziemi wystający ponad trawę. Ale to nie kret, tylko mrówki. Poza kopczykami w trawie sporo mrowisk pojawiło się wśród krzewów, bylin i na miejscach wyłożonych kamieniami, a nawet na skalniaku. Choć mrówki mogą być bardzo pożyteczne w ogrodzie, w nadmiernej ilości powodują zazwyczaj więcej szkód. W ogrodzie najczęściej występują gmachówki. Aby się ich pozbyć, najlepiej zlokalizować gniazdo i jego satelity, gdyż bardzo szybko mogą odbudować kolonię z takiego gniazda satelickiego. Do zlikwidowania gniazda można użyć wrzątku, a jeśli nie jest to możliwe, to któregoś z preparatów na mrówki o działaniu opóźnionym. Taki preparat mrówki zabiorą do gniazda i tam nakarmią nim larwy i inne mrówki. Działanie jest opóźnione ale bardziej skuteczne od środków działających doraźnie.
Na wiśni wypatrzyłem kilka dziwnie uschniętych gałązek. To oznaka, że zaatakowała ją brunatna zgnilizna drzew pestkowych, zwana również moniliozą. Choroba występuje najczęściej na wiśni ale atakuje także inne drzewa pestkowe. Najpierw atakuje kwiaty i liście, które brązowieją i zamierają, a z czasem pojawia się biały nalot, co prowadzi do zamierania całych gałęzi. Obumarłe gałęzie wraz z kawałkiem zdrowej gałązki (dwa oczka zdrowe) usuwamy, a drzewo opryskujemy preparatami: Baycor 25 WP, Topsin M 70 WP. Nie zareagowanie w porę powoduje w późniejszym okresie na dojrzewających owocach powstawanie plam gnilnych barwy brunatnej, a później kremowymi brodawkami ułożonymi nieregularnie na powierzchni skórki.
Kilka kroków dalej rośnie jabłoń i grusza. Tam zaś zaatakował kwieciak jabłkowiec. Objawem obecności tego szkodnika są ciągle zamknięte, zaschnięte i brązowe płatki kwiatów, nawet już po okresie kwitnienia. Kwieciak to chrząszcz z charakterystycznym "ryjkiem", o barwie czarno-brązowej, posiadający na grzbiecie jasny, szarawy znak w kształcie litery V. W pąkach kwiatowych rozwijają się larwy chrząszcza. Po osiągnięciu dojrzałości wylęgają się i zjadają liście jabłoni. Gdy zdobędą odpowiednią ilość pokarmu chowają się w kryjówkach i pozostają w nich do końca sierpnia, a następnie rozpoczynają poszukiwanie kryjówek zimowych. Przy małych drzewkach i niewielkiej ilości występowania szkodnika obrywamy i niszczymy zaatakowane kwiaty. Przy dużym nasileniu kwieciaka stosuje się zwalczanie chemiczne, które wykonuje się w okresie tuż przed i w czasie pękania pąków preparatami: Mospilan 20 SP, Fastac 10 Ce, Karate 2,5 EC, Trebon 10 S.C, Karate Zeon 050 CS, Talstar 100 EC, Owadofos 540 EC. Oprysk wykonuje się w dni słoneczne, w temperaturze minimum 12°C.
Na porzeczkach widać pozwijane liście i charakterystyczne czerwono-bordowe plamy. To efekt żerowania mszycy porzeczkowej. Żerowanie mszycy zmniejsza powierzchnię asymilacyjną liści, hamuje wzrost nowych liści i pędów i zmniejsza plon. Na porzeczce może występować kilka gatunków mszyc ale wszystkie zwalcza się tymi samymi środkami na mszycę. Do ich zwalczania stosuje się: Pirimor 500 WG czy Mospilan 20 SP o działaniu układowym. Do oprysku można dodać mydła ogrodniczego by oprysk dokładniej się rozprowadzał i przylegał do liści i szkodników.
Na rabacie warzywnej, na czosnku wypatrzyłem poskrzypkę liliową. Był to znak aby sprawdzić też lilie. Na nich również spotkałem kilka tych szkodników. Sprawdziłem dokładnie wszystkie liście czosnku i lilii, czy nie ma na nich złożonych jaj. Znalazłem kilka takich liści. Usunąłem je, a jaja na nich złożone zniszczyłem. To samo zrobiłem z chrząszczami. Na jednej lilii poskrzypka musiała być już dużo wcześniej bo znalazłem też już wylęgnięte larwy, które objadły jeden z liści lilii. Przy małej ilości szkodnika w uprawach amatorskich zwalczanie tego szkodnika polega na regularnej kontroli roślin, wyłapywaniu poskrzypki i niszczeniu złożonych jaj. Jeśli już musimy użyć środków chemicznych, to trzeba to zrobić szybko, zanim chrząszcze złożą jaja, gdyż jaja odporne są na działanie środków owadobójczych. Do opryskania przeciw poskrzypce możemy wykorzystać któryś z insektycydów np.: Fastac 100 EC lub Talstar 100EC. Tutaj też do oprysku warto dodać mydła ogrodniczego.
Na rosnącej niedaleko malwie pojawiły się brązowe kropki rdzy malwy. Jest to dość powszechna choroba grzybowa występująca na malwach i dość trudna do zwalczenia. Chorobę trudno zwalczyć, zwłaszcza gdy w sąsiednich ogrodach rosną inne malwy i na nich nie są prowadzone zabiegi ochronne. Dlatego warto poprosić sąsiadów aby również zwalczali tę chorobę. Chore liście malwy trzeba usuwać, a całą roślinę opryskać środkiem na rdzę. Ochronę malwy należy rozpocząć już na samym początku wzrostu rośliny, robiąc opryski ochronne, które trzeba powtarzać co 10-14 dni przez cały sezon. Jest to niestety dość trudne i kłopotliwe. Środki na rdzę malwy to np.: Dithane NeoTec 75 WG, Amistar 250 SC, Score 250 EC, Topsin M 500 SC, Discus 500 WG, Baycor 25 WP. Należy stosować przemiennie przynajmniej dwa różne preparaty.
Kawałek dalej na rabacie wilgotna majowa pogoda zrobiła swoje. Tulipany już dawno przekwitły, ale na liściach tulipana pokazała się choroba grzybowa. Sądząc po wyglądzie liści podejrzewam szarą pleśń. Niestety tulipany zaatakowane szarą pleśnią trzeba wykopać i wyrzucić. Zdrowe tulipany rosnące obok warto zapobiegawczo opryskać środkami do zwalczania szarej pleśni. Aby zapobiegać występowaniu tej choroby w kolejnych latach warto zmieniać miejsce uprawy, nie sadzić tulipanów zbyt gęsto oraz ograniczyć nawożeniem azotem, gdyż jego nadmiar sprzyja rozwojowi choroby.
Piotrek
