Irga - odmiany i uprawa
Odmiany i ich zastosowanie
![]() Cotoneaster waterei "Exburiensis" » zamów sadzonki |
Pod nazwą irga (Cotoneaster) sklasyfikowane są rośliny z rodzaju należącego do bogatej i zróżnicowanej rodziny różowatych. Na świecie (głównie w Europie, Azji i Afryce) występuje ponad 60 gatunków irgi. Są to przeważnie rośliny niezbyt wymagające, rosnące na kamienistych, ubogich glebach. W Polsce w stanie dzikim występuje irga zwyczajna (Cotoneaster integerrimus), irga czarna (Cotoneaster niger), oraz irga kutnerowata (Cotoneaster nebrodensis). Wiele innych gatunków uprawianych jest w ogrodach, ze względu na dużą dekoracyjność tych roślin, będących szczególnie wartościową ozdobą w okresie jesienno - zimowym.
Irgi są najczęściej krzewami o niewielkiej formie wzrostu, rzadko występują w postaci niewielkich drzewek. W zależności od gatunku, mogą być uprawiane jako żywopłoty, rośliny okrywowe, bądź jako pojedyncze egzemplarze. Nadają się również do uprawy w doniczkach i skrzyniach. Szczególną popularnością cieszy się irga pozioma (Cotoneaster horizontalis), znakomita do ogrodów skalnych oraz na niewielkie trawniki. Wyróżnia ją kobiercowata forma wzrostu, dekoracyjne, czerwone owoce i różowobiałe kwiaty. Owoce utrzymują się jeszcze długo po przekwitnięciu i opadnięciu liści, dzięki czemu mogą stanowić cenne pożywienie dla ptaków w okresie zimowym.
Warunki uprawy
![]() Cotoneaster salicifolius "Herbstfeuer" - jesienią ten bujny krzew wyróżnia się przepięknym ubarwieniem liści i owoców. » zamów sadzonki |
Gatunki zimozielone możemy uprawiać zarówno na stanowiskach słonecznych jak i półcienistych. Natomiast gatunki zrzucające liście w okresie zimowym, wymagają stanowisk w pełni nasłonecznionych. Ważne jest aby stanowisko było suche, gdyż irgi nie znoszą nadmiaru wilgoci. Wymagania glebowe nie są zbyt wygórowane. Gatunki spotykane w Polsce mogą rozwijać się na kamienistych zboczach, piargach, czy w szczelinach skalnych. Zaleca się gleby zasadowe bądź obojętne. Irga pospolita i kutnerowata preferuje podłoża wapienne.
Gatunki tracące liście, można przycinać latem, po kwitnieniu. Gatunki zimozielone przycinamy wiosną, aby pobudzić krzew do intensywniejszego wzrostu. Wycinamy głównie martwe fragmenty pędów i ewentualnie przerzedzamy zbyt zagęszczone pędy młode. Irgi możemy rozmnażać przez sadzonki niezdrewniałe (dobra metoda dla gatunków zrzucających liście), oraz sadzonki półzdrewniałe z piętką (gatunki zimozielone). W drugiej połowie jesieni można także wykonywać odkłady.
Opracowano na podstawie: Piękno małych roślin, Mój Piękny Ogród, nr 11/98, s. 48 - 50, oraz Wielka Encyklopedia Ogrodnictwa, Muza SA, Warszawa 1994, s. 78, 79, 83 i 84.




