Powojniki - wybór odmiany i sadzenie
Jakie powojniki wybrać?
 zobacz powiększenie |
Powojniki występują w szerokiej gamie odmian o różnej barwie (od białej, poprzez odcienie różu, błękitu i fioletu, po intensywnie czerwone oraz żółte) i wielkości kwiatów, różnej sile wzrostu a także nieco odmiennych wymaganiach. Szczególnie efektownie prezentują się mieszańce wielkokwiatowe, np. 'Nelly Moser', 'Dr Ruppel', 'The President'. Często spotykany w ogrodach jest też powojnik górski (Clematis montana). Jego kwiaty są drobniejsze niż u powojników wielkokwiatowych, jednak pojawiają się bardzo licznie, niemal "obsypując" całą roślinę.
Jeżeli potrzebujesz pnączy o dużej sile wzrostu (dorastające do 8, a nawet 10 m), które pokryją znaczne powierzchnie, posadź powojnik pnący (Clematis vitalba) lub powojnik tangucki (Clematis tangunica). Ten drugi lepiej toleruje stanowiska suche. Do silnie rosnących (do 5 m) należą również: powojnik górski (Clematis montana), powojnik południowy (Clematis flamula), powojnik alpejski (Clematis montana) i ich odmiany.
Odmiany o słabszej sile wzrostu mogą być także uprawiane w pojemnikach na balkonach i tarasach.
Większość powojników doskonale wspina się po ogrodzeniach, siatkach, pergolach i kratach, a także po innych roślinach (np. pniach drzew). Mogą być również stosowane jako rośliny okrywowe. Do takiego zastosowania możesz wybrać min. powojniki pośrednie (Clematis x jouniana)'Praecox' lub 'Mrs Robert Brydon'.
Większość powojników najlepeij rośnie na wystawie południowo-wschodniej lub południowo-zachodniej. Możesz jednak znaleźć również odmiany tolerujące półcień panujący od strony północnej, np. 'Carnaby', 'Dr Ruppel', 'Nelly Moser', Ville de Lyon'. Natomiast na bardzo nasłonecznionym stanowisku południowym możesz posadzić wszelkie odmiany z grypy Viticella, a także odm. 'Sylvia Denny', 'Duchess of Edinburgh', Gipsy Queen', 'Ernest Markham'.
Oczywiście w/w rośliny to tylko nieliczne przykłady z ogromnego wyboru powojników, jaki mamy do dyspozycji.
Przygotowanie stanowiska i sadzenie
Większość powojników lubi stanowiska słoneczne lub półcieniste, osłonięte od wiatru (ich pędy są dość delikatne). Gleba powinna być żyzna, próchnicza, raczej lekka i zasobna w wapń (pH 6 do 7).
Jeżeli sadzisz powojniki na gorszych glebach, to w miejscu sadzenia wykop głęboki dół. Na dnie dołu umieść warstwę żwiru lub gruboziarnistego piasku (zapobiegnie podtapianiu korzeni), a następnie dół wypełnij ziemią z dodatkiem kompostu, dobrze rozłożonego obornika i odkwaszonego torfu.
Do sadzenia kupuje się wyłącznie rośliny w pojemnikach. Można je sadzić od wiosny do jesieni ale najlepszym terminem jest właśnie jesień. Rośliny należy umieszczać w glebie niżej niż rosły w pojemniku, tak aby bryła korzeniowa była przykryta 10-cio centymetrową warstwą gleby.
Powojniki są roślinami pnącymi, potrzebują zatem odpowiednich podpór. Trzeba tu pamiętać, iż czepiają się podpór za pomocą ogonków liściowych, które nie są w stanie owijać się wokół elementów o średnicy większej niż 2,5 cm. Najlepszymi dla nich podporami są zatem kratki z cienkich palików bambusowych lub drutu. Ponieważ pędy powojników są bardzo delikatne, rośliny muszą być sadzone tuż przy samej podporze, tak aby rosły pionowo do góry (czasem na początku uprawy konieczne jest delikatne przywiązanie rośliny do podpory).
Powojniki są wrażliwe na suszę i niską wilgotność powietrza. Z tego względu należy zadbać aby podstawa krzewu i gleba wokół niej była zacieniona. W tym celu obok pnączy możesz posadzić niskie byliny o podobnych wymaganiach glebowych oraz wyściółkować glebę. Należy także pamiętać o regularnym podlewaniu powojników (gleba powinna być stale wilgotna, lecz nie podmokła).
Po posadzeniu, młode powojniki trzeba przyciąć. Najlepiej zrób to przed nadejściem zimy - w listopadzie, tnąc wszystkie pędy na wysokości 15 do 30 cm. Następnie podstawy roślin obsyp ziemią korą lub trocinami, aby uchronić młode okazy przed przemarznięciem.
Czytaj dalej: powojniki - zasady uprawy
Tekst opracowano na podstawie: M. Monder, Jak uprawiać powojniki?, Działkowiec, Nr 8/2003, s. 8-10; Powojniki - wytrwale kwitnące pnącza, Mój Piękny Ogród, Wydanie specjalne 2/2005 'Niezawodne pnącza', s. 8-10, 37, 39.
){kind=link}